काठमाडौँ । चीनमा जनसंख्या घटिरहेपछि सरकारले महिलाहरूलाई धेरै बच्चा जन्माउन प्रेरित गरिरहेको छ । रिपोर्ट अनुसार, विगत चार दशकमा जन्मदर महिलाहरूले होइन तर सरकारले निर्धारण गरेको थियो ।
१९७९ को एक बच्चा नीतिले जनसंख्या वृद्धिलाई रोक्ने उद्देश्य राखेको थियो, तर अब देशका महिलाहरूलाई धेरै बच्चा जन्माउन दबाब दिन थालिएको बताइएको छ ।
जनवरीमा जारी गरिएको आधिकारिक तथ्याङ्कलाई हेर्दा स्थिति स्पष्ट रूपमा देखिएको छ । २०२५ मा ७९ लाख २० हजार शिशु जन्मिएका छन्, जुन २०२४ मा ९५ लाख ४० हजारबाट १६ लाख कमि हो । जन्मदर प्रति १,००० मानिसहरूमा ५.६३ को रेकर्ड न्यूनतममा झरेको छ । यो १९४९ मा चीनमा आधुनिक जनगणना रेकर्ड सुरु भएदेखिको सबैभन्दा कम स्तर हो ।
प्रतिवेदनले चीनले अझै पनि बच्चा जन्माउने कुरालाई व्यक्तिगत स्वतन्त्रताको विषयको रूपमा नभई आर्थिक योजनाको उपकरणको रूपमा हेरेको बताउछ । यसले ‘विकास, आम्दानी बढाउने र देशमा दबाब कम गर्ने’ लक्ष्यका साथ एक बच्चा नीतिले धेरै महिलाहरूलाई उनीहरूको इच्छाबाट वञ्चित गरेको बताउछ । धेरै महिलाहरूलाई गर्भपतन गराउन, नियोजन गराउन बाध्य पारिएको थियो र शारीरिक तथा मानसिक दुर्व्यवहारको शिकार बनाइएको थियो ।

सरकारले मानिसहरूलाई पालना गर्न बाध्य पार्न लोकतान्त्रिक माध्यम होइन, जबरजस्ती प्रयोग गर्यो, जसको कारण यसको असर देशको समग्र जनसंख्यामा पर्यो ।

चीनले २०१६ मा आफ्नो एक बच्चा नीति खारेज गर्यो र दुई बच्चा नीति अपनायो । पछि, जब जन्मदर घट्दै गयो, यसलाई तीन बच्चा नीतिमा विस्तार गरियो ।

सरकारले जन्मदर बढाउन सल्लाह दिइरहेको बेला, बढ्दो मुद्रास्फीति, करियरको जिम्मेवारी र कार्यस्थलमा लिङ्गमा आधारित भेदभावका कारण धेरै जोडीहरू जोखिमबाट बच्न बाध्य रहेको बताइएको छ ।

FACEBOOK COMMENTS