काठमाडौं । नेपालमा विद्युतीय सवारी साधन (इलेक्ट्रिक भेहिकल) हरूको प्रयोग बढ्दै जाँदा चुनौतीहरू पनि क्रमश: बढ्दै गएका छन् ।
विभिन्न चुनौतीहरूमध्ये सम्बन्धित सवारी साधनको बीमा, क्षति मूल्याङ्कन तथा मर्मत सम्भार प्रमुख रूपमा अगाडि आएको छ । तिनै चुनौतीहरूबारे नेपाल बीमा प्राधिकरणले छलफल चलाउँदै समाधानको पहलकदमी अघि बढाएको छ ।
यसै सन्दर्भमा हिजो बुधबार प्राधिकरणले एक अन्तरक्रिया कार्यक्रम समेत सम्पन्न गरेको छ । प्राधिकरणको कार्यलय कुपण्डोलमा आयोजित सो कार्यक्रममा विद्युतीय सवारी साधनको बीमा, क्षति मूल्याङ्कन तथा मर्मत सम्भारमा देखिएका चुनौती एवम् समस्या र समाधानका उपायहरूबारे व्यापक छलफल गरिएको छ ।
विद्युतीय सवारी साधनको क्षति मूल्याङ्कनमा एकरूपता कायम गर्ने, मूल्याङ्कनमा देखिएका समस्या एवम् चुनौति पहिचान गरी समाधानका उपाय पहिल्याउने र सवारी साधान बीमा सम्बन्धी विद्यमान व्यवस्थामा परिमार्जन गर्ने सन्दर्भमा सुझावहरू सङ्कलन गर्ने उद्देश्यले कार्यक्रम आयोजना गरिएको प्राधिकरणका निर्देशक शाम्भ राज लामिछानेले जानकारी दिए ।
उनले कार्यक्रममा बजारमा विद्युतीय सवारी साधनको प्रयोग बढ्दै गइरहेको सन्दर्भमा परम्परागत मोटर बीमालेखलाई परिमार्जन गर्ने कि छुट्टै विद्युतीय सवारी साधन बीमालेख ल्याउने भन्ने सम्बन्धमा छलफल भइरहेको जानकारी पनि दिएका छन् । निर्देशक लामिछानेले विद्युतीय सवारी साधन सम्बन्धी छुट्टै बीमालेख ल्याउनु आवश्यक भएमा विद्युतीय सवारी साधन निर्माता, डिलर, यातायात व्यवसायी, बीमक, बीमा सर्भेयर लगायत सबै सरोकारवालाहरूबाट सुझावहरू लिइने स्पष्ट गरे ।

जोखिम विश्लेषणका लागि विद्युतीय सवारी साधनको आयात, बिक्री, प्रयोग, क्षति, मर्मत सम्भार, बीमा सर्भे, दाबी र भुक्तानी लगायतको तथ्याङ्क आवश्यक पर्ने भएकाले त्यससम्बन्धी समग्र विषयको सही तथ्याङ्क राख्न सम्बद्ध सबैसँग उनले आग्रह गरेका छन् ।
नेपाल बीमा प्राधिकरणका निर्देशक निर्मल अधिकारीले सरकारले ल्याएको तेस्रो पक्ष बीमासम्बन्धी नीति बमोजिम विद्यमान मोटर बीमालेखको परिमार्जन र विद्युतीय सवारी साधन बीमालेखका सन्दर्भमा सरोकारवाला सबैको सुझाव लिन कार्यक्रम आयोजना गरिएको बताए । विद्युतीय सवारी साधनको क्षति मूल्याङ्कनमा एकरूपता, समस्या तथा चुनौतिहरूको सम्बोधनमा स्पष्टता र ह्रास कट्टीलगायत समसामयिक विषयमा सुझाव दिन निर्देशक अधिकारीले सबैसँग आग्रह गरेका छन् ।
कार्यक्रममा नाडा अटोमोबाइल्स एसोसिएशन अफ नेपाल र नेपाल अटोमोबाइल इम्पोर्टर्स् एण्ड म्यानुफ्याक्चर्स एसोसिएशन (नाइमा) का तर्फबाट विद्युतीय सवारी साधनको वर्तमान अवस्था, समस्या तथा चुनौती र समाधानका उपायहरू तथा रिसर्च इन्स्टिच्युट अफ सर्भेयर्स इन इन्स्योरेन्सका तर्फबाट विद्युतीय सवारी साधनको बीमासम्बन्धी प्रस्तुती गरिएको थियो ।
यसैगरी, नेपाल सर्भेयर संघका तर्फबाट विद्युतीय सवारी साधन सर्भेको वर्तमान अवस्था, समस्या तथा चुनौती र समाधानका उपायहरू तथा बीमक संघ, नेपालका तर्फबाट विद्युतीय सवारी साधनको दाबी भुक्तानीको विद्यमान अवस्था, समस्या तथा चुनौति र समाधान उपायहरूसम्बन्धी प्रस्तुती गरिएको थियो ।
कार्यक्रममा सहभागीहरूले परम्परागत सवारी साधानहरूको तुलनामा विद्युतीय सवारी साधनहरू महङ्गो हुने गरेका कारण बीमा दाबी बढी हुने गरेको, मर्मत सम्भारको जिम्मा धेरैजसो निर्माता र डिलर आफैले लिने गरेका कारण मर्मत सम्भारभन्दा पनि पार्टपूर्जा फेर्न जोड दिने गरेकाले खर्च बढ्ने गरेको, जोखिम मूल्याङ्कन सही रूपमा हुने नगरेको र विद्युतीय सवारी साधनको बीमाका लागि छुट्टै बीमालेख आवश्यक भएको धारणा व्यक्त गरेका छन् ।
यसैगरी, विद्युतीय सवारी साधनका चालकहरूका लागि तालिम आवश्यक भएको, मर्मतका लागि पर्याप्त सङ्ख्यामा वर्कसप नभएको, ब्याट्रीको ह्रासकट्टी बढी भएको, सरकारले विद्युतीय सवारी साधन आयातमा सहुलियत दिएको तर पार्टपूर्जामा भने सहुलियत नदिएका कारण मर्मत सम्भार खर्च बढी हुने गरेकाले यससम्बन्धी नीतिमा सुधार गर्नुपर्ने देखिएको र विद्युतीय सवारी साधनमा प्रयोग हुने ब्याट्रीको उपयोग तथा क्षतिपछिको व्यवस्थापनसम्बन्धी नीति ल्याउनु आवश्यक रहेको सहभागीहरूको भनाइ थियो ।
कार्यक्रममा नेपाल बीमा प्राधिकरणका निर्देशक तथा उपनिर्देशकहरू, नाडा अटोमोबाइल्स एसोसिएशन अफ नेपाल (नाडा), नेपाल अटोमोबाइल इम्पोर्टर्स् एण्ड म्यानुफ्याक्चर्स एसोसिएशन (नाइमा), रिसर्च इन्स्टिच्युट अफ सर्भेयर्स इन इन्स्योरेन्स, नेपाल सर्भेयर संघ र बीमक संघ, नेपालका पदाधिकारीहरूको सहभागिता रहेको थियो ।